{"id":526,"date":"2021-08-10T09:57:36","date_gmt":"2021-08-10T09:57:36","guid":{"rendered":"http:\/\/www.kadihukuk.com\/?p=526"},"modified":"2021-08-10T09:57:37","modified_gmt":"2021-08-10T09:57:37","slug":"genel-saglik-sigortasi-ve-ozel-saglik-sigortalarindan-kaynaklanan-rucu-hakki","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.kadihukuk.com\/en\/genel\/makaleler\/genel-saglik-sigortasi-ve-ozel-saglik-sigortalarindan-kaynaklanan-rucu-hakki\/","title":{"rendered":"GENEL SA\u011eLIK S\u0130GORTASI VE \u00d6ZEL SA\u011eLIK S\u0130GORTALARINDAN KAYNAKLANAN R\u00dcCU HAKKI"},"content":{"rendered":"

B\u0130R\u0130NC\u0130 B\u00d6L\u00dcM<\/strong><\/p>\n\n\n\n

G\u0130R\u0130\u015e<\/strong><\/p>\n\n\n\n

\u0130nsan\u0131n sa\u011fl\u0131\u011f\u0131 kendisi i\u00e7in de\u011ferli ve \u00f6nemli oldu\u011fu kadar toplum i\u00e7in de \u00f6nemlidir. \u0130nsan\u0131n sa\u011fl\u0131kl\u0131 ya\u015famas\u0131 toplumun sa\u011fl\u0131kl\u0131 ve dengeli bir toplum olma sonucu do\u011furacakt\u0131r. \u0130nsan Haklar\u0131 Evrensel Beyannamesi 25\/1. maddesinde : \u201c Her \u015fahs\u0131n, gerek kendisi gerekse ailesi i\u00e7in, yiyecek, giyim, mesken, t\u0131bbi bak\u0131m, gerekli sosyal hizmetler d\u00e2hil olmak \u00fczere sa\u011fl\u0131\u011f\u0131 ve refah\u0131n\u0131 temin edecek uygun bir hayat seviyesine ve i\u015fsizlik, hastal\u0131k, sakatl\u0131k, dulluk, ihtiyarl\u0131k veya ge\u00e7im imk\u00e2nlar\u0131ndan iradesi d\u0131\u015f\u0131nda mahrum b\u0131rakacak di\u011fer hallerde g\u00fcvenli\u011fe hakk\u0131 vard\u0131r<\/em>. \u201d[1]<\/a> \u015feklindeki ifade ile insan\u0131n sa\u011fl\u0131kl\u0131 ya\u015fam s\u00fcrmesi ve bunu g\u00fcvenceye almas\u0131n\u0131n bir hak oldu\u011fu belirtilmektedir.<\/p>\n\n\n\n

Sa\u011fl\u0131k harcamalar\u0131n\u0131n pahal\u0131 olmas\u0131, bunun yan\u0131nda sa\u011fl\u0131\u011f\u0131n\u0131 kaybetti\u011finde insan\u0131n \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131n\u0131n m\u00fcmk\u00fcn olmay\u0131\u015f\u0131 sebebiyle sa\u011fl\u0131kl\u0131 ya\u015fam hakk\u0131n\u0131n bir g\u00fcvenceye ba\u011flanmas\u0131n\u0131 isteme ki\u015fi i\u00e7in hak; devlet i\u00e7in de \u00f6dev olmal\u0131d\u0131r. Nitekim T\u00fcrkiye Cumhuriyeti Anayasas\u0131nda insanlar\u0131n t\u0131bbi bak\u0131m, gerekli sosyal hizmetlerin temini yan\u0131nda hayatlar\u0131n\u0131n her an\u0131nda ya\u015fayabilecekleri hastal\u0131k, sakatl\u0131k ve benzeri risklere kar\u015f\u0131 korunmas\u0131 devlete vazife olarak y\u00fcklenmektedir[2]<\/a>.<\/p>\n\n\n\n

Devlet, ki\u015filerin \u00f6ncelikle sa\u011fl\u0131klar\u0131n\u0131n korunmas\u0131n\u0131, sa\u011fl\u0131k riskleri ile kar\u015f\u0131la\u015fmalar\u0131 halinde ise olu\u015fan harcamalar\u0131n finansman\u0131n\u0131 sa\u011flayan sigortay\u0131; yani genel sa\u011fl\u0131k sigortas\u0131n\u0131 kurmu\u015f toplumun tamam\u0131n\u0131n sa\u011fl\u0131k hizmetlerinden yararlanmas\u0131n\u0131 sa\u011flamay\u0131 hedeflemi\u015ftir[3]<\/a>.  Bunun yan\u0131nda ki\u015filer hastal\u0131k sonucu olu\u015fabilecek giderleri \u00f6zel sigorta s\u00f6zle\u015fmesi ile belli bir prim \u00f6deme kar\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131nda teminat alma imk\u00e2nlar\u0131 da mevcuttur. Son zamanlarda ki\u015filerin \u00f6zel sa\u011fl\u0131k sigortas\u0131na ra\u011fbet ettikleri de g\u00f6r\u00fclmektedir; buna sebep olarak sa\u011fl\u0131k harcamalar\u0131n\u0131n kamu harcamalar\u0131n\u0131n i\u00e7inde ciddi bir yer tutmas\u0131 b\u00f6ylece devletin sa\u011fl\u0131k ve tedavi haklar\u0131n\u0131 s\u0131n\u0131rland\u0131rmas\u0131 g\u00f6sterilmektedir.[4]<\/a><\/p>\n\n\n\n

Genel sa\u011fl\u0131k sigortas\u0131ndan yararlanacak ki\u015filer, bu ki\u015filere sa\u011flanan haklar ile yararlanma \u015fartlar\u0131 5510 say\u0131l\u0131 Sosyal Sigortalar ve Genel Sa\u011fl\u0131k Sigortas\u0131 Kanunu ile d\u00fczenlenmi\u015ftir. \u00d6zel sa\u011fl\u0131k sigortalar\u0131n\u0131n \u015fartlar\u0131 ise sigorta s\u00f6zle\u015fmesi belirlenecek olup s\u00f6zle\u015fmenin kapsam\u0131 sa\u011flad\u0131\u011f\u0131 haklar ve hukuki sonu\u00e7lar\u0131n\u0131 6102 Say\u0131l\u0131 T\u00fcrk Ticaret Kanunu ve Hazine M\u00fcste\u015farl\u0131\u011f\u0131 taraf\u0131ndan belirlenen Sa\u011fl\u0131k Sigortas\u0131 Genel \u015eartlar\u0131 emredici ve tamamlay\u0131c\u0131 h\u00fck\u00fcmlerde d\u00fczenlenmi\u015ftir.<\/p>\n\n\n\n

\u0130ster devlet ister \u00f6zel sigorta \u015firketi olsun sa\u011fl\u0131k sigortas\u0131nda sigortal\u0131n\u0131n hastal\u0131k, kaza, yaralanma ve benzeri olaylar sebebiyle ald\u0131\u011f\u0131 sa\u011fl\u0131k hizmetlerini giderlerini \u00f6demeyi taahh\u00fct eder. Kanunen ya da s\u00f6zle\u015fme gere\u011fi teminat konusu riziko ger\u00e7ekle\u015fti\u011finde teminat alt\u0131na al\u0131nan giderler sigorta \u015firketi ya da sosyal sigorta kurumu taraf\u0131ndan \u00f6denir. Sosyal G\u00fcvenlik Kurumu ya da sigorta \u015firketi taraf\u0131ndan \u00f6denen bu giderlerin meydana gelmesinden sorumlu olanlara kar\u015f\u0131; SGK ya da sigorta \u015firketi zarar sorumlular\u0131na kar\u015f\u0131 kanunen bir talep hakk\u0131 elde eder, i\u015fte bu hakka r\u00fccu hakk\u0131 denir.<\/p>\n\n\n\n

Bu \u00e7al\u0131\u015fmada SGK ve \u00f6zel sigorta \u015firketlerinin hastal\u0131k\/sa\u011fl\u0131k sigortas\u0131 kapsam\u0131nda sigortal\u0131 lehine teminat alt\u0131na al\u0131nan rizikonun ger\u00e7ekle\u015fmesine neden olan sorumlulara kar\u015f\u0131 ileri s\u00fcrebilece\u011fi r\u00fccu hakk\u0131n\u0131, hukuki niteli\u011fini ve her iki sigorta t\u00fcr\u00fc bak\u0131m\u0131ndan kanuni dayanaklar\u0131n\u0131 ele alaca\u011f\u0131z.<\/strong><\/p>\n\n\n\n

\u0130K\u0130NC\u0130 B\u00d6L\u00dcM<\/strong><\/p>\n\n\n\n

R\u00dcCU HAKKI VE HUKUK\u0130 N\u0130TEL\u0130\u011e\u0130<\/strong><\/p>\n\n\n\n

R\u00fccu kelimesinin T\u00fcrk Dil Kurumu s\u00f6zl\u00fc\u011f\u00fcndeki anlam\u0131: geri d\u00f6nme, s\u00f6z\u00fcn\u00fc geri alma, cayma, tersinme olarak a\u00e7\u0131klanm\u0131\u015ft\u0131r.[5]<\/a> T\u00fcrkiye Cumhuriyeti Adalet Bakanl\u0131\u011f\u0131n\u0131n internet sitesinde mevcut terimler s\u00f6zl\u00fc\u011f\u00fcnde r\u00fccu kelimesi TDK s\u00f6zl\u00fc\u011f\u00fcndeki tan\u0131m\u0131n\u0131n yan\u0131nda: \u201cbir \u00f6demede bulunan kimsenin, bu bedeli, as\u0131l \u00f6deme yapmas\u0131 gereken ki\u015fiden istemesi\u201d tan\u0131m\u0131 yer almaktad\u0131r.[6]<\/a><\/p>\n\n\n\n

R\u00fccu hakk\u0131 temel ili\u015fkide taraf olmayan \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc ki\u015finin, alacakl\u0131ya temel ili\u015fkinden kaynaklanan borcu \u00f6demek durumunda kald\u0131\u011f\u0131ndan \u00f6dedi\u011fi bu bedeli as\u0131l bor\u00e7ludan talep yetkisi veren bir hakt\u0131r. Yarg\u0131tay Hukuk Genel Kurul karar\u0131nda r\u00fccu hakk\u0131 \u015fu \u015fekilde tan\u0131mlanm\u0131\u015ft\u0131r: \u201cR\u00fccu hakk\u0131; ba\u015fkas\u0131na ait bir borcu yerine getiren ki\u015finin mal varl\u0131\u011f\u0131nda meydana gelen kayb\u0131 gidermeye y\u00f6nelen, tazminat niteli\u011finde bir talep hakk\u0131d\u0131r<\/em>\u201d.[7]<\/a> Zarar\u0131 tazmin eden\/borcu \u00f6deyen \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc ki\u015finin r\u00fccu hakk\u0131n\u0131 elde etmesi i\u00e7in bu hakk\u0131n kanunen kendisine tan\u0131nmas\u0131 gerekmektedir.[8]<\/a>  Haks\u0131z fiilden, s\u00f6zle\u015fmeden ya da ba\u015fka bir hukuki sebepten kaynaklans\u0131n temel kural; zarar\u0131n giderilmesi zarara sebebiyet veren ki\u015fiden istenmesidir.[9]<\/a> Ancak bor\u00e7lar hukukunda zarara sebep olmayan ki\u015finin de farkl\u0131 hukuki sebeplerden sorumlulu\u011funa gidilmesi m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr. Adam \u00e7al\u0131\u015ft\u0131ran\u0131n sorumlulu\u011fuda zarar sebep adam \u00e7al\u0131\u015ft\u0131ran de\u011fil kusurlu \u00e7al\u0131\u015fan oldu\u011fu halde TBK\u2019n\u0131n 66. maddesi \u00e7al\u0131\u015ft\u0131ran kusursuz da olsa sorumlulu\u011funa gidilmesi m\u00fcmk\u00fcn k\u0131l\u0131nm\u0131\u015ft\u0131r.[10]<\/a> Kanun zarara sebep olmayan \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc ki\u015finin (adam \u00e7al\u0131\u015ft\u0131ran gibi) zarara u\u011frayan\u0131n zarar\u0131n\u0131 giderdikten sonra as\u0131l bor\u00e7lu\/zarar verenle i\u00e7 ili\u015fkide \u00f6de\u015fme imk\u00e2n\u0131 vermektedir. \u0130\u015fte as\u0131l bor\u00e7luya y\u00f6nelme hakk\u0131 veren bu imk\u00e2na r\u00fccu hakk\u0131 denilmi\u015ftir.<\/p>\n\n\n\n

R\u00fccu hakk\u0131, alacakl\u0131 ile as\u0131l bor\u00e7lu aras\u0131nda var olan temeldeki alacak hakk\u0131ndan ba\u011f\u0131ms\u0131z, as\u0131l bor\u00e7luya y\u00f6nelme yetkisi veren yeni bir hakt\u0131r[11]<\/a>.  Halefiyet ile r\u00fccu, ama\u00e7lar\u0131 bak\u0131m\u0131ndan birbirine benzedikleri i\u00e7in r\u00fccu hakk\u0131 genel olarak halefiyet kurumu ile k\u0131yaslanarak a\u00e7\u0131klanmaktad\u0131r.<\/p>\n\n\n\n

Halefiyet \u015fu \u015fekilde tan\u0131mlanm\u0131\u015ft\u0131r: \u201cAlacakl\u0131ya ifada bulunan bir kimsenin, onun b\u00fct\u00fcn hak ve yetkilerine sahip olarak, sorumlu olan bir ba\u015fka kimseye ba\u015fvurmas\u0131na halefiyet denir<\/em>.\u201d[12]<\/a> R\u00fccu hakk\u0131nda r\u00fccu edenin as\u0131l bor\u00e7luya yapt\u0131\u011f\u0131 \u00f6deme nedeniyle u\u011frad\u0131\u011f\u0131 zarar\u0131 tazmin etme durumu varken; halefiyette as\u0131l alacakl\u0131n\u0131n yerine ge\u00e7me durumu s\u00f6z konusudur[13]<\/a>. Halefiyette alacak hakk\u0131 bor\u00e7 \u00f6denmekle sona ermez. R\u00fccu ili\u015fkisinde ise alacak sona ermi\u015ftir ancak i\u00e7 ili\u015fki nedeniyle \u00f6de\u015fme durumu s\u00f6z konusudur. Adam \u00e7al\u0131\u015ft\u0131ran \u00f6rne\u011finde oldu\u011fu gibi alacakl\u0131n\u0131n talebi kar\u015f\u0131lanm\u0131\u015f ve alacak hakk\u0131 sona ermi\u015ftir; ancak kanun adam \u00e7al\u0131\u015ft\u0131rana, alacakl\u0131\/zarar g\u00f6rene yapt\u0131\u011f\u0131 \u00f6deme nedeniyle as\u0131l sorumlu\/bor\u00e7lu \u00e7al\u0131\u015fana kar\u015f\u0131 r\u00fccu hakk\u0131 tan\u0131m\u0131\u015ft\u0131r.  <\/p>\n\n\n\n

Halefiyette, alacakl\u0131ya ifada bulunan ki\u015fi, alacakl\u0131n\u0131n alacak hakk\u0131n\u0131 aynen devrald\u0131\u011f\u0131ndan, devral\u0131nan alacak daha \u00f6nceden muaccel oldu\u011fu i\u00e7in zamana\u015f\u0131m\u0131 ba\u015flam\u0131\u015f ve devam etmektedir. Ancak R\u00fccuda, r\u00fccu hakk\u0131 sahibinin as\u0131l bor\u00e7lunun borcunu \u00f6deyerek as\u0131l bor\u00e7luya kar\u015f\u0131 yeni bir alacak hakk\u0131 elde etti\u011finden,  elde edilen bu hakk\u0131n do\u011fdu\u011fu andan itibaren yeni bir zamana\u015f\u0131m\u0131 i\u015flemeye ba\u015flar.[14]<\/a>  Bu zamana\u015f\u0131m\u0131 da alacakl\u0131 ile as\u0131l bor\u00e7lu aras\u0131ndaki ili\u015fkinin niteli\u011fine g\u00f6re belirlenir. S\u00f6zle\u015fmesel ili\u015fki ise 10 y\u0131l, vekalet s\u00f6zle\u015fmesinden kaynaklan\u0131yorsa 5 y\u0131l, sebepsiz zenginle\u015fmeden kaynaklan\u0131yorsa 2-10 y\u0131ll\u0131k s\u00fcreler i\u015fler.[15]<\/a><\/p>\n\n\n\n

Halefiyette alacak sona ermedi\u011finden halef olan as\u0131l alacakl\u0131n\u0131n yerine ge\u00e7ip alacak hakk\u0131na ba\u011fl\u0131 olarak b\u00fct\u00fcn yetkileri ve fer’i haklar\u0131 bor\u00e7luya kar\u015f\u0131 kullanma yetkisi ve hakk\u0131na sahip olur. Oysa r\u00fccu hakk\u0131 sahibi alacakl\u0131n\u0131n alaca\u011f\u0131 sona erdi\u011finden yeni bir hak elde ait b\u00fct\u00fcn hak ve yetkilerden ve fer\u2019i haklardan faydalanamaz. [16]<\/a><\/p>\n\n\n\n

 R\u00fccu hakk\u0131n\u0131, basit r\u00fccu hakk\u0131 ve halefiyetle desteklenmi\u015f r\u00fccu hakk\u0131 olarak ayr\u0131m yap\u0131lmaktad\u0131r.[17]<\/a> Basit r\u00fccu hakk\u0131n\u0131n oldu\u011fu durumlarda halefiyet s\u00f6z konusu olmad\u0131\u011f\u0131ndan r\u00fccu alacakl\u0131s\u0131 as\u0131l alacak hakk\u0131 sahibinin geni\u015f yetkilerini kullanamaz. Halefiyetle desteklenmi\u015f rucu hakk\u0131 alaca\u011f\u0131 i\u00e7in; TBK\u2019n\u0131n 127\/2 maddesi gere\u011fi kanunun tan\u0131d\u0131\u011f\u0131 bir halefiyet durumu s\u00f6z konusu olmal\u0131d\u0131r.[18]<\/a> Bu durumda her halefiyette r\u00fccu hakk\u0131 elde edilirken her r\u00fccu hakk\u0131nda halefiyet hakk\u0131 elde edilmesi m\u00fcmk\u00fcn olmayacakt\u0131r.[19]<\/a><\/p>\n\n\n\n

Bu \u00e7al\u0131\u015fmam\u0131zda r\u00fccu hakk\u0131n\u0131n \u00f6zel sa\u011fl\u0131k sigortas\u0131 ile genel sa\u011fl\u0131k sigortas\u0131nda nas\u0131l d\u00fczenlendi\u011fi basit bir r\u00fccu hakk\u0131 m\u0131 oldu\u011fu halefiyetle desteklenip desteklenmedi\u011fi hususlar\u0131na de\u011finilecektir.<\/p>\n\n\n\n

\u00dc\u00c7\u00dcNC\u00dc B\u00d6L\u00dcM<\/strong><\/p>\n\n\n\n

\u00d6ZEL SA\u011eLIK S\u0130GORTASINDA R\u00dcCU HAKKI<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Sigorta s\u00f6zle\u015fmesi, 6102 say\u0131l\u0131 TTK\u2019n\u0131n 1401. maddesinde \u015f\u00f6yle tan\u0131mlanm\u0131\u015ft\u0131r: \u201cSigorta s\u00f6zle\u015fmesi, sigortac\u0131n\u0131n bir prim kar\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131nda, ki\u015finin para ile \u00f6l\u00e7\u00fclebilir bir menfaatini zarara u\u011fratan tehlikenin, rizikonun, meydana gelmesi h\u00e2linde bunu tazmin etmeyi ya da bir veya birka\u00e7 ki\u015finin hayat s\u00fcreleri sebebiyle ya da hayatlar\u0131nda ger\u00e7ekle\u015fen baz\u0131 olaylar dolay\u0131s\u0131yla bir para \u00f6demeyi veya di\u011fer edimlerde bulunmay\u0131 y\u00fck\u00fcmlendi\u011fi s\u00f6zle\u015fmedir<\/em>.\u201d  Sigortal\u0131 prim \u00f6demeyi, sigortac\u0131  ise tazminat ya da bir para \u00f6demeyi kabul etti\u011finden sigorta s\u00f6zle\u015fmesi, iki tarafa bor\u00e7 y\u00fckleyen bir s\u00f6zle\u015fmedir.<\/p>\n\n\n\n

T\u00fcrk Ticaret Kanununda sigorta s\u00f6zle\u015fmeleri temel olarak mal sigortalar\u0131 ve can sigortalar\u0131 diye ikiye ayr\u0131lmaktad\u0131r. Mal sigortalar\u0131n\u0131n konusunu malvarl\u0131\u011f\u0131 de\u011ferleri, can sigortalar\u0131n\u0131 konusunu ise insan hayat\u0131, insan hayat\u0131 ile ilgili olaylar; \u00f6l\u00fcm, sakatl\u0131k ve hasatl\u0131k gibi. Mal sigortalar\u0131na bir mal varl\u0131\u011f\u0131 de\u011ferini tazmin etti\u011fi i\u00e7in zarar sigortalar\u0131 da denildi\u011fi halde can sigortalar\u0131nda sigortac\u0131 sigortal\u0131ya ger\u00e7ek zarar\u0131 de\u011fil poli\u00e7ede \u00f6ng\u00f6r\u00fclen belli tutar\u0131 \u00f6deme y\u00fck\u00fcml\u00fcl\u00fc\u011f\u00fc alt\u0131nda oldu\u011fundan can sigortalar\u0131na mebla\u011f sigortas\u0131 da denilmektedir. Hastal\u0131k sigortas\u0131 bir can sigortas\u0131 olsa da ila\u00e7, tedavi ve hastane masraflar\u0131 itibariyle bir zarar sigortas\u0131 olarak kabul edilmektedir.[20]<\/a><\/p>\n\n\n\n

Zarar g\u00f6ren kusursuz sigortal\u0131 tazminat hukuku esaslar\u0131na g\u00f6re zarara sebep olan ki\u015fiye ba\u015fvuraca\u011f\u0131 gibi; s\u00f6zle\u015fme hukukuna g\u00f6re prim \u00f6dedi\u011fi sigortac\u0131s\u0131na da ba\u015fvurabilir. Ancak sigortal\u0131\/zarar g\u00f6ren her iki hakk\u0131n\u0131 birlikte kulland\u0131\u011f\u0131nda zarar\u0131n\u0131 iki kere gidermi\u015f olacak bu durumda sigortal\u0131n\u0131n sebepsiz zenginle\u015fmesi s\u00f6z konusu olacakt\u0131r.[21]<\/a> Can sigortalar\u0131nda zarara u\u011frayan sigortal\u0131 veya sigortal\u0131n\u0131n \u00f6lm\u00fc\u015f olmas\u0131 halinde miras\u00e7\u0131lar\u0131 hem sigortac\u0131dan sigorta bedelini hem zarar verenden tazminat talep edebilecektir.[22]<\/a><\/p>\n\n\n\n

 T\u00fcrk Ticaret Kanunu (TTK) zarar sigortalar\u0131nda sigortal\u0131n\u0131n sebepsiz zenginle\u015fmesinin \u00f6n\u00fcne ge\u00e7en, sigortac\u0131n\u0131n, d\u00fc\u015f\u00fck primlerle kar\u015f\u0131lanmayan y\u00fckl\u00fc \u00f6demelerini telafi eden kurallar koymu\u015ftur.  TTK\u2019nin 1472. maddesinde: \u201cSigortac\u0131, sigorta tazminat\u0131n\u0131 \u00f6dedi\u011finde, hukuken sigortal\u0131n\u0131n yerine ge\u00e7er. Sigortal\u0131n\u0131n, ger\u00e7ekle\u015fen zarardan dolay\u0131 sorumlulara kar\u015f\u0131 dava hakk\u0131 varsa bu hak, tazmin etti\u011fi bedel kadar, sigortac\u0131ya intikal eder. Sorumlulara kar\u015f\u0131 bir dava veya takip ba\u015flat\u0131lm\u0131\u015fsa, sigortac\u0131, mahkemenin veya di\u011fer taraf\u0131n onay\u0131 gerekmeksizin, halefiyet kural\u0131 uyar\u0131nca, sigortal\u0131s\u0131na yapt\u0131\u011f\u0131 \u00f6demeyi ispat ederek, dava veya takibi kald\u0131\u011f\u0131 yerden devam ettirebilir.<\/em>\u201d [23]<\/a><\/p>\n\n\n\n

TTK\u2019nin 1472. maddesinde sigortac\u0131 sigortal\u0131ya halef oldu\u011fu anla\u015f\u0131lmaktad\u0131r. Halefiyet, TBK\u2019n\u0131n 127\/1. F\u0131karas\u0131n\u0131n \u015fartlar\u0131 ya da 127\/2 uyar\u0131nca kununun \u00f6ng\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fc bir durumda m\u00fcmk\u00fcn olmaktad\u0131r. \u0130\u015fte TTK\u2019nin 1472. maddesinde kanundan kaynaklanan bir halefiyet durumudur.[24]<\/a> R\u00fccu hakk\u0131n\u0131n halefiyetle g\u00fc\u00e7lendirilmesi i\u00e7in g\u00f6r\u00fcld\u00fc\u011f\u00fc gibi kanuni d\u00fczenleme gerekti\u011fi anla\u015f\u0131lmaktad\u0131r.[25]<\/a><\/p>\n\n\n\n

Sigortal\u0131 rizikonun ger\u00e7ekle\u015fmesinde kusurlu ise \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc ki\u015finin her hangi bir kusuru yoksa sigortac\u0131 elbette r\u00fccu hakk\u0131n\u0131 kullanamayacakt\u0131r. Ancak \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc ki\u015fi kusurlu ise halefiyet kural\u0131 gere\u011fi sigortac\u0131 sigortal\u0131n\u0131n yerine ge\u00e7er ve sigortal\u0131ya yapt\u0131\u011f\u0131 tazminat \u00f6demesi oran\u0131nda \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc ki\u015fiye r\u00fccu eder. Zarar\u0131n ger\u00e7ekle\u015fmesinde sigortal\u0131 kasten hareket etmi\u015f ise sigortac\u0131 da bunu ispat ederse sigortac\u0131n\u0131n tazminat y\u00fck\u00fcml\u00fcl\u00fc\u011f\u00fc ortadan kalkar. [26]<\/a><\/p>\n\n\n\n

Hastal\u0131k sigortas\u0131nda sigortac\u0131n\u0131n \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc ki\u015fiye r\u00fccu hakk\u0131n\u0131n \u015fartlar\u0131 i\u00e7in TTK\u2019n\u0131n 1472. Maddesi ile en son 2016 y\u0131l\u0131nda Hazine M\u00fcste\u015farl\u0131\u011f\u0131 taraf\u0131ndan haz\u0131rlanan Sa\u011fl\u0131k Sigortas\u0131 Genel \u015eartlar\u0131ndaki d\u00fczenlemeye bakmak gerekir. Sa\u011fl\u0131k Sigortas\u0131 Genel \u015eartlar\u0131 11. Maddesinde: \u201cSigortac\u0131 \u00f6dedi\u011fi tazminat tutar\u0131nca sigortal\u0131n\u0131n sosyal g\u00fcvenlik hukuku kapsam\u0131nda olanlar dahil t\u00fcm haklar\u0131na halef olur. Sigortac\u0131 \u00f6dedi\u011fi tutar i\u00e7in r\u00fccu hakk\u0131n\u0131, y\u00fck\u00fcml\u00fclere kar\u015f\u0131 kullanabilir<\/em>.\u201d h\u00fckm\u00fcne yer verilmektedir. Sigortac\u0131n\u0131n sigortal\u0131ya halef olmas\u0131 ve zarar veren \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc ki\u015fiye r\u00fccu etmesi i\u00e7in; \u00f6ncelikle ge\u00e7erli bir sigorta s\u00f6zle\u015fmesi olmal\u0131, ikinci olarak sigortac\u0131 sigorta bedelini sigortal\u0131ya \u00f6demi\u015f olmal\u0131, sigorta ettirenin kendisine zarar verenlere kar\u015f\u0131 dava hakk\u0131n\u0131n bulunmu\u015f olmal\u0131d\u0131r. [27]<\/a><\/p>\n\n\n\n

D\u00d6RD\u00dcNC\u00dc B\u00d6L\u00dcM<\/strong><\/p>\n\n\n\n

GENEL SA\u011eLIK S\u0130GORTASINDA SOSYAL G\u00dcVENL\u0130K KURUMUNUN R\u00dcCU HAKKI<\/strong><\/p>\n\n\n\n

\u00dclkemiz sosyal g\u00fcvenlik sisteminde \u00fc\u00e7 ana sigorta mevcuttur. \u00c7al\u0131\u015fanlara y\u00f6nelik olan k\u0131sa vadeli ve uzun vadeli sigorta kolu bir de 5510 Say\u0131l\u0131 Kanun Sosyal Sigortalar ve Genel Sa\u011fl\u0131k Sigortas\u0131 Kanunu’nun 60. maddesi uyar\u0131nca sigortal\u0131 say\u0131lan ki\u015filerin yararlanabilece\u011fi genel sa\u011fl\u0131k sigortas\u0131d\u0131r.<\/p>\n\n\n\n

K\u0131sa vadeli sigorta kolundan, i\u015f kazas\u0131 ve meslek hastal\u0131\u011f\u0131 ile hastal\u0131k ve anal\u0131k hallerinde; i\u015f g\u00f6remezlik geliri ba\u011flanmas\u0131, ge\u00e7ici i\u015f g\u00f6remezlik \u00f6dene\u011fi ve emzirme \u00f6dene\u011fi \u00f6denmesi, uzun vadeli sigorta kolundan ya\u015fl\u0131l\u0131k, malull\u00fck ve \u00f6l\u00fcm ayl\u0131\u011f\u0131 ba\u011flanmas\u0131, genel sa\u011fl\u0131k sigortas\u0131ndan sa\u011fl\u0131k yard\u0131mlar\u0131, sa\u011flanmaktad\u0131r.[28]<\/a><\/p>\n\n\n\n

5510 Say\u0131l\u0131 Kanun Sosyal Sigortalar ve Genel Sa\u011fl\u0131k Sigortas\u0131 Kanunu’nda Kurumun r\u00fccu hakk\u0131 farkl\u0131 konumdaki sigortal\u0131lar\u0131 da i\u00e7erecek \u015fekilde 21, 23, 39 ve 76. maddelerinde d\u00fczenlenmi\u015ftir. \u00c7al\u0131\u015fmam\u0131zda genel sa\u011fl\u0131k sigortas\u0131 kapsam\u0131nda genel sa\u011fl\u0131k sigortal\u0131s\u0131 veya bunlar\u0131n bakmakla y\u00fck\u00fcml\u00fc oldu\u011fu ki\u015filere verilen sa\u011fl\u0131k hizmet giderlerine esas te\u015fkil eden rizikonun ger\u00e7ekle\u015fmesinde sorumlu olanlara kar\u015f\u0131 Sosyal G\u00fcvenlik Kurumunun r\u00fccu hakk\u0131, hukuki niteli\u011fi ve \u015fartlar\u0131n\u0131 inceleyece\u011fiz.<\/p>\n\n\n\n